CÂU HỎI 71 – CHỦ ĐỀ TU TẬP
HỎI
Thưa thầy khi hành thiền hơi thở xong con thường thấy một luồng khí chạy ngược lên đầu hiện tượng này là gì vậy ạ ? Xin thầy chỉ dạy.
ĐÁP
Những gì quý vị cảm nhận là luồng khí, luồng năng lượng, hay sự chuyển động trong cơ thể khi hành thiền thực chất là sự hoạt động mạnh mẽ của Phong đại kết hợp với Sắc do tâm sanh, Khi quý vị ngồi yên và chú tâm vào hơi thở, tâm của quý vị bắt đầu lắng dịu và gom lại một điểm. Một cái tâm định tĩnh như vậy sẽ liên tục tạo ra các thế hệ sắc tử do tâm sanh vô cùng vi tế và mạnh mẽ. Trong các sắc tử này, Phong đại với đặc tính di động, đẩy tới, nâng đỡ và vận hành sẽ trở nên trội hơn hẳn bình thường. Khi định lực tăng lên, hệ thần kinh và các luồng phong đại này được kích hoạt, chạy dọc theo cơ thể.
Bên cạnh đó, đây cũng có thể là biểu hiện của Hỷ bốc lên, một trong năm loại hỷ cấu thành nên các tầng định. Khi hỷ này sanh khởi, nó tạo ra một trạng thái năng lượng nhẹ nhàng, có xu hướng đẩy ngược lên phía trên, làm cho hành giả có cảm giác như cơ thể đang bay bổng hoặc có luồng khí chạy lên đỉnh đầu.
🔴Luồng phong đại này vận hành là tự nhiên, nhưng việc nó bị kẹt hoặc chạy ngược lên đầu gây ra sự chú ý quá mức, đôi khi kèm theo nặng đầu hay căng thẳng, thì lại xuất phát từ hai lỗi kỹ thuật rất vi tế sau đây:
Thứ nhất là do quý vị bị dính vào lỗi nhìn ngược. Tuy mắt quý vị nhắm, nhưng tâm của quý vị lại có xu hướng hướng cái nhìn nội soi vào trong mũi, rồi âm thầm dõi theo luồng hơi thở đi vào trong xoang mũi, chạy lên não hoặc chạy vào phổi. Chính cái xu hướng dẫn đường này của Tưởng tri đã điều hướng luồng phong đại chạy ngược lên phía trên vùng đầu.
Thứ hai là do sự căng thẳng ẩn núp dưới dạng tinh tấn quá mức. Khi quý vị cố gắng tập trung thật mạnh để không bị phóng dật, các cơ mặt, cơ quanh mắt và các dây thần kinh vùng đầu sẽ bị gồng cứng một cách vô thức. Sự tắc nghẽn vật lý này khiến cho luồng sắc do tâm sanh khi vận hành đến vùng cổ, vùng mặt sẽ bị dồn ứ lại, tạo ra cảm giác có một áp lực hay một luồng khí nén đẩy ngược lên đỉnh đầu.
🔴Để hóa giải hiện tượng này, tôi xin gợi ý cho quý vị ba bước thực hành rất rõ ràng:
Tuyệt đối không chạy theo luồng khí: Khi luồng khí chạy lên đầu, quý vị biết rõ là có hiện tượng đó đang xảy ra, nhưng đừng quan tâm đến nó, đừng tò mò xem nó chạy đi đâu, và cũng đừng cố dùng ý chí để đè nó xuống hay đẩy nó đi chỗ khác. Hãy coi nó như một người khách lạ đi ngang qua nhà, không tiếp đón cũng không xua đuổi.
Trả tâm về điểm xúc chạm duy nhất: Quý vị hãy đưa sự chú ý nhẹ nhàng quay trở lại vị trí cửa mũi hoặc vành môi trên. Chỉ ghi nhận hơi thở đi ra, đi vào tại một điểm duy nhất đó như một người gác cổng đứng yên nhìn khách ra vào qua cánh cửa. Không được đi theo hơi thở vào trong cơ thể.
Thả lỏng toàn thân: Hãy kiểm tra lại toàn bộ cơ thể, đặc biệt là các cơ trên khuôn mặt, vùng mắt, vùng trán và hai vai. Hãy chủ động thả lỏng chúng ra. Kinh điển gọi đây là an tịnh thân hành. Khi thân được thư giãn trọn vẹn và tâm không còn mong cầu hay căng thẳng, luồng phong đại tự khắc sẽ được điều hòa một cách tự nhiên mà không gây ra bất kỳ sự khó chịu nào nữa. Quý vị hãy nhớ rằng, mục đích của thiền hơi thở là để ly tham, đoạn diệt phiền não và phát sanh tuệ giác, chứ không phải để đi tìm kiếm hay điều khiển các luồng năng lượng trong cơ thể. Khi quý vị hiểu đúng bản chất vô ngã của các hiện tượng này, tâm quý vị sẽ tự động xả ly và định tĩnh.
Sãdhu Sãdhu Sãdhu!
CÂU HỎI 72 – CHỦ ĐỀ XUẤT GIA
HỎI
Xin thầy cho con hỏi
“Vị tỳ kheo có nên sử dụng những vật dụng đắt tiền ko. Ví dụ xe hơi sang trọng, đồng hồ, điện thoại đắt tiền.
Biết rằng các món vật dụng đắt tiền ấy là do các Phật tử dâng cúng, và họ rất mong muốn vị tỳ kheo ấy sử dụng.
Điều này có trái với giới luật không ?
Và theo kinh điển ghi lại, thời Đức Phật Goutama còn tại thế, Ngài đã được rất nhiều các vị Vua, vương tử dâng cúng y áo, vật dụng đắt tiền, sang trọng. Nếu là đức Phật, ngài xử lý những món vật dụng đắt tiền ấy như nào ạ ?”
Kính mong thầy vì lòng từ bi mà giải đáp.
Xin tri ân thầy.
Namo Tassa Bhagavato Arahato SammasamBuddhassa !
ĐÁP
Mục đích tối thượng của một vị sư là sống đời đơn giản, tri túc để đoạn trừ tham ái. Việc sử dụng các món đồ xa xỉ như xe hơi sang trọng, đồng hồ hay điện thoại đắt tiền hoàn toàn đi ngược lại tinh thần xả ly của một bậc thánh. Về mặt giới luật, người xuất gia không được phép tự mình sở hữu, cất giữ hay tích lũy tiền bạc hoặc các tài sản có giá trị tương đương. Việc một vị sư đứng tên sở hữu hoặc tự mình điều khiển xe hơi là hành vi vi phạm giới luật nghiêm trọng. Dù các món đồ đó do người tại gia thành tâm dâng cúng vì lòng kính trọng, vị sư có trí tuệ vẫn phải từ chối hoặc giao cho người hộ tống quản lý để phục vụ việc chung của Tăng đoàn. Tuyệt đối không được giữ làm của riêng hay sử dụng như một món đồ trang sức thể hiện đẳng cấp. Việc chiều theo mong muốn của người dâng cúng để rồi tự làm ô nhiễm tâm thức của mình bằng sự hưởng thụ là một sự u mê lớn.
Thời Thế Tôn còn tại thế, Ngài quả thật được các vị vua và vương tử dâng cúng nhiều y áo quý giá, tịnh xá rộng lớn. Tuy nhiên, cách Ngài tiếp nhận và xử lý hoàn toàn khác xa với sự tích lũy của phàm phu: Ngài chấp nhận món đồ hoàn toàn vì lòng từ bi, muốn tạo cơ hội cho người dâng cúng gieo trồng phước báu, chứ bản thân Ngài không hề có một chút tâm tham cầu hay tận hưởng món đồ đó.
Ngay sau khi nhận các tấm y đắt tiền do các bậc vương tôn dâng cúng, Đức Phật cho phép cắt nhỏ các tấm vải đó ra rồi mới may nối lại thành y áo. Việc này nhằm phá bỏ hoàn toàn giá trị thương mại và hình thức xa hoa của nó, biến nó thành một tấm y hoại sắc bình thường.
Đối với các tịnh xá hay vật dụng lớn, Ngài luôn biến chúng thành tài sản chung của toàn thể Tăng đoàn khắp bốn phương, chứ không bao giờ coi đó là tài sản cá nhân của riêng Ngài.
Suốt cuộc đời, Đức Phật vẫn lựa chọn ngủ dưới gốc cây, trong hang đá hoặc trong các ngôi chòi đất đơn sơ, ăn cơm bằng bình bát do người dân sớt cúng hằng ngày. Ngài chưa bao giờ tự bao bọc mình bằng sự xa hoa của thế gian.
Người tại gia cúng dường đồ tốt là để tích lũy phước lành, nhưng một vị sư chân chính phải biết cách làm một ruộng phước trong sạch. Ruộng phước ấy chỉ trong sạch khi nó vắng bóng sự tham ái và thụ hưởng thế tục. Một vị sư đắp y trang nghiêm mà bước lên chiếc xe sang, tay đeo đồng hồ đắt tiền, tai áp điện thoại xa xỉ thì hình bóng giải thoát đã hoàn toàn biến mất, chỉ còn lại sự dung tục của kẻ phàm phu cõi dục.
Sãdhu Sãdhu Sãdhu!
CÂU HỎI 73 – CHỦ ĐỀ TU TẬP
HỎI
Thưa thầy, con xin hỏi,
giả dụ trường hợp con nhớ tới một người xúc phạm con, và có cơn sân sinh khởi thì lộ trình tâm có thể phân tích như sau có đúng không ạ?
Một pháp trần quá khứ xuất hiện tại ý môn. Ý thức sinh khởi biết đối tượng ấy. Các tâm sở biến hành như xúc, thọ, tưởng, tư, tác ý, nhất hành, mạng quyền cùng sinh với tâm. Tưởng nhận diện đây là sự việc đã từng xảy ra. Khi tâm hướng đến đối tượng bằng phi như lý tác ý, tâm bất thiện có thể sinh khởi. Trong tâm sân ấy đồng thời có ưu thọ, 4 tâm sở biến hành si phần, sân, và các tâm sở sân phần khác tùy trường hợp như tật, lận, hối. Tầm và tứ hướng tâm và duy trì tâm trên đối tượng, khiến dòng suy nghĩ tiếp tục vận hành.
Kính tri ân thầy giải nghi giúp con ạ!
ĐÁP
Tôi xác nhận toàn bộ lộ trình quý vị vừa nêu hoàn toàn khớp với giáo lý thực tánh pháp, quý vị xác định đúng khi nhớ lại chuyện cũ, đối tượng là một Pháp trần quá khứ và nó bắt đầu ngay tại Ý môn (Cửa ý), không thông qua năm căn thô bên ngoài. Sự đồng sanh của 7 tâm sở biến hành (Xúc, Thọ, Tưởng, Tư, Tác ý, Nhất hành, Mạng quyền) là hoàn toàn chuẩn xác. Quý vị cũng chỉ ra được vai trò của Tưởng là dán nhãn, lục lọi lại ký ức cũ để nhận diện sự việc.
Quý vị nhìn ra được Phi như lý tác ý chính là kẻ châm ngòi. Nếu không có sự hướng tâm sai lầm này, ký ức cũ chỉ là một pháp trần trung tính trôi qua, nhưng chính nó đã biến ký ức thành một cơn sân hận thực tại. Trong tâm căn sân, bắt buộc phải đi kèm với Ưu thọ (cảm giác khó chịu, đau đớn về tâm) và 4 tâm sở Si phần (Si, Vô tàm, Vô quý, Phóng dật) vốn là nền tảng của mọi tâm bất thiện. Việc quý vị đưa các tâm sở sân phần như Tật, Lận, Hối vào diện tùy trường hợp là cực kỳ chuẩn xác, vì chúng không phải lúc nào cũng xuất hiện đồng thời.
Quý vị thấy rõ vai trò của Tầm (hướng tâm vào đối tượng cũ) và Tứ (duy trì, cọ xát tâm trên đối tượng đó) chính là bộ đôi đẩy dòng suy nghĩ chạy dài, khiến cơn sân bị nuôi dưỡng liên tục.
Quý vị đã thuộc lòng bản đồ vi mô của tâm thức, giờ là lúc quý vị dùng chính bản đồ này để thức tỉnh ngay trong lúc thiền tập hay giữa đời sống. Khi cơn sân khởi lên do nhớ lại lời xúc phạm, hãy dùng Chánh niệm nhìn thẳng vào thực tại: Người xúc phạm hoàn toàn không có mặt ở đây, cái sự việc đó đã diệt từ lâu rồi. Thứ đang hiện diện chỉ là cái bóng do Tưởng vẽ lại và Tầm, Tứ đang nhai đi nhai lại cái bóng đó mà thôi.
Kẻ thù không phải là người đã xúc phạm quý vị trong quá khứ, mà chính là cái Phi như lý tác ý đang tự đầu độc tâm thức quý vị ngay trong hiện tại. Khi hiểu được tâm sân gồm có Ưu thọ, có Si phần, có Sân phần… sinh lên rồi diệt đi như một tổ hợp máy móc sinh học nghiệp báo, quý vị sẽ tự khắc liễu tri rằng: Chỉ có các thực tính pháp đang vận hành theo duyên, hoàn toàn không có một cái TÔI nào ở đây để bị xúc phạm cả…quý vị cứ giữ vững sự quán xét sắc bén và có hệ thống này, đưa lý thuyết nhúng thẳng vào thực tế dòng chảy Danh-Sắc để chứng nghiệm sự vô ngã.
Khải Tuệ Quang
Sãdhu Sãdhu Sãdhu!
CÂU HỎI 74 – CHỦ ĐỀ TU TẬP
HỎI
Thưa Thầy,
Việc tâm khởi lên sự việc ở quá khứ và khởi sân, con chưa học VDP nên khi thấy nó sinh khởi, con chỉ quan sát và biết tâm dính mắc và sân đang khởi lên, nhận diện rõ sự dính mắc vào sự việc/người đã xảy ra và chấm dứt trong quá khứ, và tác ý buông bỏ. Lúc đó con biết tâm mình nhẹ đi.
Con xin hỏi :
1. Con hành pháp như vậy có đúng và đủ không, hay con cần học VDP để thấu suốt sự vận hành của tâm và tâm sở. Con U60, con biết cả sức khỏe, trí lực và thời gian không có nhiều ủng hộ.
2. Con biết “bệnh” dính mắc của con khá nặng, dù thời gian qua, con đã buông xuống được 1 vài người/việc khá lớn trong cuộc sống. Con thấy rõ tâm mình nhẹ đi rất nhiều từ sự buông bỏ đó, nhưng mất khá nhiều thời gian. Gần đây, sự việc/người khác lại sinh khởi và tâm con lại dính mắc như căn bệnh mãn tính. Con kính mong thầy chỉ dạy, có thể là một lời (liều thuốc) thật nặng cho bệnh này của con. Nếu không con lại đi theo cách hành cũ và mất nhiều thời gian quí báu còn lại.
Con kính tri ân Thầy
ĐÁP
Quý vị đang tự làm khổ mình bằng cách nhai đi nhai lại những khúc xương khô của quá khứ. Ở tuổi U60, thời gian không còn là một dòng sông dài để quý vị thong dong lãng phí vào những vòng lặp vô nghĩa này nữa.
Cách hành hiện tại của quý vị là dừng lại, quan sát, nhận diện tâm dính mắc và tác ý buông bỏ là đúng hướng nhưng chưa đủ sâu.
Còn về câu hỏi có cần phải học Vi diệu pháp một cách hàn lâm, ghi nhớ hàng trăm định nghĩa, tâm sở ở tuổi U60 hay không, thì câu trả lời dứt khoát là: Không cần thiết
Ở tuổi của quý vị, sức khỏe và trí lực có hạn, nếu lao vào mê lộ chữ nghĩa của lý thuyết Vi diệu pháp sẽ chỉ khiến tâm quý vị thêm phóng dật, mệt mỏi và rối rắm. Đức Phật chưa bao giờ bắt một người phải thuộc lòng toàn bộ bản đồ tâm thức mới có thể giải thoát. Cái quý vị cần học không phải là lý thuyết VDP trên trang sách, mà là VDP sống động ngay nơi thân tâm mình.
Khi một ký ức quá khứ dội về và cơn giận khởi lên, quý vị chỉ cần chánh niệm nhận diện rõ: đây là cảm giác khó chịu, đây là tâm sân, chúng sinh lên rồi chúng sẽ diệt đi. Thấy rõ sự sinh diệt của chúng ngay trong hiện tại mà không đồng hóa mình với chúng, đó chính là quý vị đang học VDP một cách thiết thực nhất.
Lý do quý vị rơi vào cái vòng lẩn quẩn buông xuống thấy nhẹ, rồi lại nhặt lên, lại dính mắc là vì quý vị mới chỉ thấy nó mệt, chứ quý vị chưa thực sự thấy nó là hiểm họa. Quý vị đang buông bằng ý chí cố gắng, bằng sự đè nén, chứ không phải buông bằng Tuệ giác.
Hãy uống liều thuốc đắng này để tỉnh người ra:
Quý vị đang đánh nhau với ma mồm, bóng quế: Người xúc phạm quý vị hay sự việc đau lòng đó đã chết và diệt đi từ lâu rồi. Nó hoàn toàn không có thật ở giây phút này. Thứ đang hành hạ quý vị hiện tại chỉ là cái bóng do ảo tưởng của tâm vẽ lại, và quý vị lại đem toàn bộ năng lượng của mình để đi căm ghét, dính mắc với một cái bóng. Quý vị có thấy mình đang làm một việc vô cùng điên rồ và mê muội không? Ai là kẻ đang đầu độc quý vị? Kẻ thù làm tổn thương quý vị trong quá khứ chỉ làm tổn thương quý vị được một lần. Nhưng chính quý vị, thông qua việc nhớ lại và nổi sân, đang tự đâm mình thêm hàng nghìn lần nữa. Người kia không có mặt ở đây để làm khổ quý vị, chính cái tâm tà kiến, phi như lý tác ý của quý vị đang tự uống thuốc độc rồi mong người khác chết.
Tại sao quý vị dính mắc? Vì quý vị vẫn ngầm chấp rằng có một cái Tôi của mình bị tổn thương, có một người khác đáng ghét đã hại mình. Hãy nhìn thẳng vào cơn giận: Nó chỉ là một tổ hợp các trạng thái tâm lý sinh lên do duyên rồi diệt, hoàn toàn không có cái Tôi nào ở đó cả. Khi không có cái Tôi, thì lời xúc phạm kia biết bám vào đâu?
Hãy tự hỏi mình, nếu ngày mai quý vị phải nhắm mắt xuôi tay, mà tâm quý vị vẫn đang bận dính mắc, bận giận hờn một người nào đó, thì cái tâm ô nhiễm và nặng nề đó sẽ kéo quý vị rơi thẳng vào các cảnh giới đọa lạc tăm tối nào? Quý vị có cam lòng đem tương lai của cả một kiếp sống kế tiếp để đánh đổi lấy một chút tự ái, một chút dính mắc vụn vặt của quá khứ hay không?
Mỗi khi câu chuyện cũ hiện lên, quý vị không cần phải cố gắng dùng ý chí để xua đuổi hay tác ý buông bỏ một cách mệt mỏi nữa. Hãy làm ba bước sau:
Nhìn thẳng vào nó: Ghi nhận rõ ràng: Tâm nghĩ về quá khứ đang sinh, tâm sân đang sinh.
Đặt câu hỏi thức tỉnh: Sự việc này có thật ở giây phút này không? Không, nó đã diệt rồi. Mình có muốn tiếp tục tự đầu độc mình bằng cái bóng này nữa không?
Quay về hiện tại: Ngay lập tức cắt đứt dòng suy nghĩ, đem tâm áp chặt vào hơi thở hoặc cử động của thân thể ngay trong hiện tại.
Giống như một người vô tình chạm tay vào thanh sắt nung đỏ, họ sẽ tự động rụt tay lại ngay lập tức vì biết chạm vào là bỏng nát thịt da, chứ không ai mất thời gian ngồi suy nghĩ có nên buông thanh sắt ra hay không. Khi quý vị thấy rõ sự dính mắc quá khứ là thanh sắt nung đỏ đang thiêu rụi huệ mạng của mình, quý vị sẽ tự động buông mà không cần cố gắng. Thời gian của quý vị không còn nhiều. Hãy tỉnh táo, trân quý từng hơi thở thanh tịnh của hiện tại và kiên quyết đóng cánh cửa quá khứ lại.
Chúc quý vị vững vàng và tinh tấn.
CÂU HỎI 75 – CHỦ ĐỀ GIA ĐÌNH & ĐỜI SỐNG
HỎI
Dạ con chào Thầy ạ
Chỗ công ty con đang làm vừa bị cháy nhà xưởng tối chủ Nhật vừa rồi. Trong vòng 1 nốt nhạc đi bay nhà xưởng mấy chục tỷ. Nhìn mà xót quá Thầy ạ.
Chỗ này cách đây khoảng gần 1 năm thì công nhân và bảo vệ ở đây họ nhìn thấy 2 vong 1 nam 1 nữ ( thì gần công ty con vào đợt dịch COVID có dựng các ống thoát nước bằng bê tông rất to để chặn đường. Thì vào 1 đêm khuya có 2 bạn (1nam, 1 nữ đang có bầu mấy tháng ) đâm vào các ống cống này và tử vong tại chỗ. Khi nghe bảo vệ và công nhân nói vậy thì sếp con cũng cho làm lễ cho các vong này. ( anh ấy cũng theo Phật hàng ngày đều đọc kinh nhưng đều là kinh của bên Đại thừa. Làm lễ cho các vong này cũng theo các thầy cúng ạ.
Sáng nay anh ấy có gọi cho con và nói rằng con gái anh ấy nằm mơ thấy 1 vong nam gầy, yếu, nhem nhuốc lắm. Anh ấy bảo con mua tiền vàng, gạo muối, cháo loãng để cúng cho vong này.
Trước con cũng đọc kinh của Đại thừa nhưng từ khi gặp được Thầy thì con bỏ hết kinh đấy rồi. Không còn đọc nữa. Bây giờ con đang đọc Kinh Trung bộ của hòa thượng Thích Minh Châu dịch ạ.
Con xin thầy chỉ dạy cho con làm thế nào với vong này cho đúng Chánh pháp ạ ?
Con không dám nói với anh sếp về các kinh anh ấy đang đọc . Vì anh ấy rất mê tín. Con nghĩ khi đủ duyên anh ấy sẽ ngộ ra thôi Thầy ạ.
Bây giờ con theo Chánh pháp nhưng con không biết nên xử lý việc này thế nào cho đúng ạ?
ĐÁP
Quý vị chuyển sang đọc Kinh Trung bộ để xây dựng chánh kiến là rất tốt. Trước biến cố cháy nhà xưởng và những giấc mơ dị đoan của sếp quý vị, tôi chỉ rõ bản chất để quý vị tỉnh thức và biết cách ứng xử đúng chánh pháp.
Vụ cháy nhà xưởng mấy chục tỷ hoàn toàn là do sự vận hành của các yếu tố vật lý và tính vô thường của vật chất, có thể do chập điện hoặc sơ suất phòng cháy chữa cháy. Việc sếp quý vị đổ lỗi cho hương linh hay ngạ quỷ phóng hỏa là sự hoang đường, tà kiến. Các chúng sanh ở cõi khổ đang phải chịu nghiệp báo nặng nề của họ, họ hoàn toàn không có năng lực vật lý để đi đốt phá một cơ sở lớn như vậy. Việc nằm mơ thấy người âm nhem nhuốc rồi đòi cúng cháo loãng, rải gạo muối, đốt tiền vàng hoàn toàn là mê tín dị đoan theo phong tục dân gian, không có trong chánh pháp nguyên thủy. Đây hoàn là sự vận hành của Tập Khí Tà Kiến, Tưởng Tri !
Theo chánh pháp nguyên thủy, những người chết do tai nạn nếu chưa thể tái sanh cõi lành mà phải đọa làm ngạ quỷ, họ tồn tại bằng thân xác năng lượng vi tế do nghiệp lực cấu thành.
Quý vị phải hiểu rõ là họ không có bao tử thô kệch như người sống để ăn cháo loãng, gạo muối. Họ cũng không sống trong một xã hội thương mại để cần tiêu xài tiền giấy âm phủ.
Thứ duy nhất có thể nuôi sống và cứu vớt họ chính là phước báu. Ngạ quỷ chỉ nhận được sự trợ giúp khi người sống làm các việc thiện lành thực tế bằng cái tâm trong sạch, rồi hướng tâm chia sẻ phần phước báu đó đến cho họ. Khi họ nhận biết và khởi tâm hoan hỷ với phần phước này, cấu trúc tâm thức của họ sẽ thay đổi.
Quý vị đang là nhân viên làm thuê, việc đứng ra tranh cãi hay bài trừ mê tín với một người sếp đang hoảng loạn là hành động thiếu khôn ngoan và chưa đủ duyên. Quý vị hãy xử lý vẹn toàn như sau:
Làm tròn bổn phận thế gian một cách bình thản: Sếp bảo đi mua tiền vàng, cháo loãng thì quý vị cứ vui vẻ đi mua giúp. Hãy xem đó là việc hoàn thành trách nhiệm của một người nhân viên làm theo lệnh cấp trên để sếp được an tâm. Lúc mua và lúc sếp cúng, quý vị giữ tâm hoàn toàn bình thản, biết rõ đây chỉ là một thủ tục tâm lý thế gian, tuyệt đối không đồng lõa hay khởi tâm mê tín cầu xin bái lạy theo sự lệch lạc đó.
Thực hành cứu độ đúng Chánh pháp: Để thực sự giúp đỡ hai người tội nghiệp kia, quý vị hãy tự dùng tiền hoặc công sức của bản thân để làm một việc thiện thực tế ngay trong đời sống. Ví dụ như tặng vài suất cơm cho người nghèo hoặc quyên góp một chút tiền vào quỹ cứu người…vv Sau khi làm xong, quý vị ngồi tĩnh lặng, hướng tâm về hai người đã khuất và khởi niệm thầm: Tôi xin chia sẻ phần phước báu thanh tịnh từ việc làm lương thiện này đến cho hai bạn. Mong cho hai bạn nhận biết được và khởi tâm hoan hỷ để được nhẹ nhàng sớm ngày siêu thoát về cảnh giới lành. Luồng suy nghĩ chân thật và hành động tạo ra giá trị thực cho cuộc đời mới tạo nên nguồn năng lượng phước báu mạnh mẽ cứu độ được. Còn đống giấy tiền và gạo muối rải ra đường kia chỉ làm ô nhiễm môi trường và thỏa mãn sự an tâm giả tạo của người sống. Quý vị hãy khéo léo giữ chánh kiến trong lòng, làm tròn việc đời mà không đánh mất việc đạo.
Tôi chúc quý vị luôn tinh tấn.
CÂU HỎI 76 – CHỦ ĐỀ XUẤT GIA
HỎI
Con xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với những chia sẻ quý báu từ bậc trí thức thiện lành.
Con đã tự mình tìm hiểu về Phật pháp và nuôi dưỡng chí nguyện xuất gia sau khi hoàn tất các nghĩa vụ thế tục. Nhờ may mắn được tiếp cận chánh kiến mà thầy đã chia sẻ, ý nguyện của con càng thêm mãnh liệt.
Con xin thỉnh ý kiến thầy. Nếu xuất gia theo truyền thống Nguyên Thủy và quy y tại Việt Nam, con có thể học tập pháp học cùng pháp hành dưới sự hướng dẫn của vị thầy nào? Hay con nên sang thẳng Myanmar để xuất gia tại thiền viện Pa Auk?
Rất mong thầy hoan hỉ chỉ dẫn 🙏🙏
ĐÁP
Chào pháp hữu,
Tôi rất trân trọng tâm nguyện cao đẹp và ý chí hướng thượng của pháp hữu. Quyết định rời bỏ đời sống gia đình để sống không gia đình, chọn con đường của một vị Sa-môn là một trong những quyết định lớn lao nhất của một kiếp người. Tuy nhiên, dưới lăng kính của Chánh pháp Tam tạng Pali, việc xuất gia không thuần túy là sự thay đổi hình thức bên ngoài, mà là một cuộc cách mạng triệt để về tâm thức.
Trước khi bàn về việc đi đâu hay theo vị thầy nào, tôi mong pháp hữu hãy dành thêm thời gian để thực hiện việc “Như lý tác ý” (Yoniso Manasikara). Hãy tự vấn lòng mình thật sâu sắc rằng động cơ thực sự đằng sau ý nguyện này là gì? Liệu đó là sự nhàm chán nhất thời trước những áp lực thế tục, hay thực sự là sự kinh cảm (Samvega) trước vòng lặp vô tận của sinh tử? Đức Thế Tôn dạy rằng mục đích của đời sống phạm hạnh là để tận diệt khổ đau, đạt đến giải thoát vô thượng, chứ không phải để tìm kiếm một sự an ủi tinh thần hay một danh phận mới.
Khi tâm thế của pháp hữu đã thực sự “chín” – nghĩa là đã sẵn sàng buông bỏ cái “tôi” và những dính mắc vi tế nhất – thì dù ở đâu, pháp hữu cũng sẽ gặp được thiện tri thức.
Về việc lựa chọn nơi tu học, mỗi phương án đều có những giá trị riêng mà pháp hữu cần cân nhắc dựa trên căn tánh của mình. Việt Nam hiện nay có những bậc trưởng lão và những ngôi thiền viện theo truyền thống Nguyên thủy rất chuẩn mực, đặc biệt là tại khu vực Đồng Nai hay Vũng Tàu. Ưu điểm khi bắt đầu tại quê hương là pháp hữu sẽ không bị rào cản ngôn ngữ, dễ dàng tiếp cận và thấu hiểu những vi tế trong Giới luật (Vinaya) và Pháp học (Dhamma) thông qua tiếng mẹ đẻ. Đây là bước đệm cực kỳ quan trọng để xây dựng một nền tảng văn hóa và đạo hạnh vững chắc trước khi bước ra biển lớn.
Một cây đại thụ muốn vươn cao thì bộ rễ phải bám sâu vào lòng đất thân thuộc.
Đối với thiền viện Pa Auk tại Myanmar, đó thực sự là một “trường đại học” chuyên sâu về định và tuệ, nơi kỷ luật và pháp hành được đẩy lên mức độ tinh nghiêm nhất. Nếu pháp hữu cảm thấy mình đã có một nền tảng Pháp học căn bản, một sức khỏe dẻo dai và một ý chí kiên định để đối mặt với sự khắc nghiệt về môi trường cũng như cường độ tu tập cao, thì Myanmar là một môi trường tuyệt vời. Tuy nhiên, hãy nhớ rằng “vội vã” thường là kẻ thù của sự tỉnh giác. Việc sang thẳng Myanmar khi chưa có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về tâm lý và kiến thức nền tảng đôi khi sẽ khiến hành giả rơi vào trạng thái quá tải hoặc lạc lõng.
Lời khuyên chân thành nhất dành cho pháp hữu lúc này là hãy thực hiện một giai đoạn “tiền xuất gia”. Hãy tìm đến một thiền viện uy tín tại Việt Nam, xin cư ngụ như một người tập sự (Anagarika) trong một thời gian đủ dài. Trong giai đoạn này, hãy quan sát tâm mình trong những công việc nhỏ nhất, trong sự tĩnh lặng và cả trong những va chạm với tăng thân. Khi pháp hữu thấy mình có thể hạnh phúc ngay cả trong sự thiếu thốn, có thể an nhiên ngay cả khi bản ngã bị gọt giũa, thì đó chính là lúc pháp hữu đã sẵn sàng.
Đừng quá lo lắng về việc chọn vị thầy “giỏi nhất”, vì vị thầy lớn nhất chính là Chánh pháp đang hiện hữu trong mỗi hơi thở tỉnh giác của chính mình. Khi học trò sẵn sàng, người thầy sẽ xuất hiện. Chúc pháp hữu luôn giữ vững chánh niệm, bình thản quan sát mọi nhân duyên và sớm thành tựu được tâm nguyện xuất trần của mình.
Lành thay những bước chân hướng về nẻo giải thoát.
Sãdhu Sãdhu Sãdhu!
CÂU HỎI 77 – CHỦ ĐỀ GIA ĐÌNH
HỎI
Bạch thầy. Mong thầy chỉ dạy giúp con những vấn đề sau.
_ Mỗi khi chứng kiến những cuộc vui chơi của những người xung quanh như đi xem phim , liên hoan…..cụ thể gia đình con đợt này tổ chức đi du lịch hè những nơi với mọi người là tuyệt vời. Khi vừa nghe điều đó trong con vừa khởi nên niềm phấn khích nhưng sau đó lập tức tâm con bắt lấy cảnh thanh tịnh, bình yên và ý niệm vui chơi tan biến và chỉ còn lại sự tùy hỷ cùng niềm vui đại gia đình. Như vậy tâm con được gọi là: ly tham chưa ạ, hay đang ở giai đoạn nào ạ?
_ Mỗi khi con chỉn chu đi ra ngoài con quán cái vẻ bề ngoài đó là phương tiện để làm việc giống như đi xa cần có xe để di chuyển. Việc con quán như vậy có tịnh hoá được ý niệm dính mắc của cái ngã vi tế không ạ?
_ Còn về thiền vipassna của thân, từ khi thầy dạy con áp sát, quán chiếu dựa trên các đặc tính của 4 đại. Từ đó con tác ý cảm nhận được rõ hơn. sự sinh diệt của tứ đại như sự co, giật của cơ, sự tê mỏi hay nóng lạnh, con quán những đặc tính sinh diệt đó theo các đại thì con thấy dẽ dàng áp sát, chú tâm trên các đề mục đó để cảm nhận sự sinh diệt dễ hơn trước con quy ước theo hình khối ạ.
_ Bạch thầy.Còn việc tụng, đọc ….đó là phương tiện giúp tâm an trú trong chánh pháp. Với người tu tập có được cái tâm nhu nhuyễn thì việc tụng đọc không còn quá quan trọng như người mới tu. Điều này có đúng không ạ. Thầy chỉ dạy con ạ.
Con xin kính cảm ơn thầy 🙏.
ĐÁP
Quý vị thấy tâm mình chuyển hướng nhanh từ phấn khích sang tùy hỷ và bình yên, điều này rất tốt. Nhưng hỏi đã ly tham chưa thì câu trả lời ngay là chưa . Sát-na đầu tiên khi nghe tin đi du lịch mà khởi sự phấn khích, đó chính là tâm tham lam gắn liền với sự mong cầu hưởng thụ cảm thọ vui sướng. Sát-na sau, nhờ thói quen tu tập bấy lâu nay, tâm lành có chánh niệm kịp thời khởi lên, thay thế tâm tham bằng sự bình yên thanh tịnh và niềm vui tùy hỷ trước hạnh phúc của gia đình. Đây chỉ được gọi là trạng thái đoạn trừ tạm thời, nghĩa là cái tâm thiện ở hiện tại đang mạnh nên nó tạm thời chế ngự và che lấp cái tâm bất thiện, chứ cái gốc rễ ngủ ngầm của lòng tham bên trong vẫn còn nguyên đó. Quý vị mới chỉ thắng được một trận đánh nhỏ bằng cách chuyển kênh từ xấu sang tốt, đừng vội tưởng mình đã đạt đến tầng ly tham thánh đức kẻo lại rơi vào bẫy ngã mạn ẩn nấp bên trong.
Việc quý vị quán xét vẻ bề ngoài chỉ là phương tiện, giống như chiếc xe để di chuyển và làm việc, đây chính là cách khéo tác ý vào bản chất thật rất chuẩn xác. Cách quán này bóc tách khái niệm về một cái Tôi đẹp hay xấu, giúp quý vị không bị dính mắc vào sự trau chuốt bề ngoài vô nghĩa và chế ngự được phần nào sự chấp ngã vi tế trong lúc đó. Tuy nhiên, quý vị phải tự trung thực nhìn sâu vào lòng mình xem mình đang thực sự coi nó là chiếc xe thô mộc, hay bên trong vẫn ngầm muốn chiếc xe đó phải bóng bẩy, nổi bật để người khác ngắm nhìn và khen ngợi. Nếu quán mà tâm thực sự buông bỏ, không bận lòng khi vẻ ngoài cũ kỹ hay không hoàn hảo, thì đó mới là tịnh hóa thật sự. Còn nếu miệng thì quán là chiếc xe, nhưng tay vẫn trau chuốt cho thật đẹp để thỏa mãn cái nhìn của thiên hạ, thì đó chỉ là lý trí đang tự lừa dối mình mà thôi.
Về pháp hành thiền minh sát đối với thân, quý vị đang đi đúng hướng. Khi quý vị rũ bỏ được cái vỏ bọc hình khối, dáng vẻ bên ngoài vốn chỉ là khái niệm do tâm tự quy ước để áp sát vào sự co duỗi, căng thẳng, tê mỏi hay nóng lạnh của bốn yếu tố vật lý cốt lõi, quý vị mới thực sự chạm vào bản chất thật của thân thể. Hãy cứ duy trì việc quán sát sự sinh diệt của bốn yếu tố này, đó chính là bệ phóng để tuệ quán phát sanh một cách tự nhiên và sâu sắc nhất chứ không cần quay lại cái hình khối giả lập cũ nữa.
Còn cái lý luận cho rằng tâm nhu nhuyễn rồi thì việc tụng đọc không còn quá quan trọng để biện minh cho cái sự lười của quý vị, tôi phải nói thẳng cho quý vị tỉnh ra ngay. Quý vị đang dùng chữ nghĩa chánh pháp để che đậy cho sự trì trệ và lười biếng của mình. Tụng đọc kinh điển hay đọc chánh pháp không đơn thuần là hình thức cho người mới tu, mà đó là cách nuôi dưỡng tư duy đúng đắn, giữ cho tâm luôn hướng về điều học. Một cái tâm thực sự nhu nhuyễn là cái tâm mềm mại, sẵn sàng làm việc thiện và hướng vào sự thanh tịnh mà không có một chút chần chừ hay lười biếng nào. Khi quý vị lười tụng đọc, đó là tâm quý vị đang bị dính vào sự uể oải, buông lung, chứ chẳng có cái nhu nhuyễn nào ở đây cả. Đừng tự thỏa hiệp với tập khí lười biếng của mình bằng cách tự phong cho mình cái mác tu cao nên không cần phương tiện.
Hãy tinh tấn vượt qua cái lười đó thì pháp hành của quý vị mới thực sự vững chãi được. Quý vị hãy chiêm nghiệm và tiếp tục thực hành cho nghiêm túc.
Sãdhu Sãdhu Sãdhu!
CÂU HỎI 77 – CHỦ ĐỀ TU TẬP
HỎI
Con thưa Thầy ! Cho con xin hỏi Vô minh duyên hành – hành duyên thức ( thức đây là nghiệp thức đi tái sanh phải k ạ ?
ĐÁP
Chữ Thức ở giai đoạn Hành duyên Thức đúng là có bao gồm Kiết sanh thức, tức là tâm thức đầu tiên kết nối để hình thành nên kiếp sống mới. Tuy nhiên, bản chất thực tánh pháp khẳng định không có bất kỳ cái thức nào bay hay đi đầu thai cả. Khi sát na tâm cuối cùng của kiếp cũ diệt xuống, năng lượng của Nghiệp quá khứ lập tức làm duyên cho một sát na tâm hoàn toàn mới sanh khởi ở cõi mới. Tiến trình này nối tiếp nhau theo định luật duyên sinh, hoàn toàn vô ngã, chứ không có một linh hồn nào dịch chuyển từ thân xác cũ sang thân xác mới.
Thêm vào đó, chữ Thức ở đây không chỉ xuất hiện duy nhất ở giây phút đầu thai, mà nó còn bao gồm toàn bộ các tâm quả nhận biết thông qua các căn như mắt thấy, tai nghe, mũi ngửi, lưỡi nếm, thân chạm trong đời sống hằng ngày của quý vị. Tất cả các cái biết này đều là quả do các hành động từ quá khứ làm duyên tạo nên. Tôi muốn quý vị thấu suốt bản chất duyên sinh này để bẻ gãy hoàn toàn ảo tưởng về một linh hồn trường hằng của ngoại đạo. Hãy tinh tấn quán xét thực tại.
CÂU HỎI 78 – CHỦ ĐỀ TU TẬP
HỎI
Dạ thưa Thầy!
Căn trần gặp nhau sinh ra thức, Dạ con Kính Thầy giảng cho con rõ cái thức này có liên quan tới kiết sanh thức hay có thể gọi là thức tái sinh không?
Dạ con Kính Thầy giảng cho con hiểu rõ ạ
Con thành kính tri ân Thầy!!!
ĐÁP
Cụm từ Căn – Trần gặp nhau sinh ra Thức, mà vị pháp hữu kia hỏi thuộc về tiến trình nhận thức trong đời sống hằng ngày (gọi là thời kỳ bình nhật – Pavatti-kāla). Còn Kiết Sanh Thức (Paṭisandhi-citta) lại thuộc về khoảnh khắc đầu tiên của một kiếp sống (gọi là thời kỳ tục sinh).
Kiết Sanh Thức (Thức tái sinh): Sát-na tâm này sanh lên hoàn toàn không phải do sự gặp gỡ của Căn và Trần ở kiếp sống mới này. Lúc bấy giờ, các căn (như mắt, tai, mũi…) của một bào thai chưa hề hình thành hoặc chưa có hoạt động. Sát-na thức này sanh khởi hoàn toàn do năng lực của Hành (Nghiệp quá khứ) đẩy sang, và nó bắt duy nhất cái Cảnh Cận Tử (có thể là Nghiệp, Nghiệp tướng hoặc Tướng trạng nơi sẽ tái sanh) từ giây phút hấp hối của kiếp trước truyền lại.
Sáu thức trong đời sống (Nhãn, Nhĩ, Tỷ, Thiệt, Thân, Ý thức): Đây mới chính là cái Thức sinh ra do Căn và Trần gặp nhau. Ví dụ: Mắt (Căn) tiếp xúc với màu sắc (Trần) thì sinh ra Nhãn thức (cái biết của mắt). Tiến trình này chỉ diễn ra liên tục sau khi mắt tai mũi lưỡi của chúng ta đã hiện hữu và hoạt động trong suốt kiếp sống hiện tại.
Vậy hai cái Thức này có liên quan gì đến nhau không? Câu trả lời là: Có liên quan chặt chẽ về mặt bản chất dòng giống, nhưng khác nhau về công năng.
Trong chuỗi Thập Nhị Nhân Duyên, khi Đức Phật dạy Hành duyên Thức, chữ Thức ở đây là một danh từ tổng hợp bao hàm cả hai giai đoạn:
Nghiệp quá khứ (Hành) làm duyên cho Kiết Sanh Thức xuất hiện để mở cánh cửa vào kiếp sống mới.
Cũng chính Nghiệp quá khứ (Hành) đó làm duyên cho Sáu thức quả (Nhãn thức, Nhĩ thức…) xuất hiện mỗi khi Căn và Trần gặp nhau trong đời sống hằng ngày để chúng ta thọ nhận quả vui hay quả khổ.
Cốt lõi quý vị cần nắm vững:
Cả Kiết Sanh Thức và sáu thức do Căn – Trần gặp nhau hằng ngày đều là Tâm Quả Dị Thục do một cha mẹ sanh ra, đó chính là Nghiệp (Hành) trong quá khứ. Chúng chỉ khác nhau ở chỗ: Kiết Sanh Thức làm nhiệm vụ nối liền hai kiếp sống ngay sát-na đầu tiên, còn sáu thức căn-trần làm nhiệm vụ giúp chúng ta trải nghiệm thế giới trong suốt phần đời còn lại.
Bản chất của Thức không bao giờ đứng độc lập, nó luôn sinh khởi cùng với các đặc tính tâm lý (Tâm sở) đi kèm để thực hiện phận sự của nó.
Mong rằng sự phân tích thực tánh này giúp quý vị thông suốt, không còn bị nhầm lẫn giữa công năng của thời kỳ đầu thai và thời kỳ bình nhật. Quý vị hãy tiếp tục giữ tinh thần thảo luận chánh kiến và tinh tấn quán xét thực tại này.
Namo Tassa Bhagavato Arahato Sammāsambuddhassa.
Sādhu Sādhu Lành thay!
CÂU HỎI 79 – CHỦ ĐỀ TU TẬP
HỎI
Thưa thầy trong 4 yếu tố nuôi dưỡng thánh đạo, con xin thầy giảng kỹ giúp con yếu tố thứ 3 “như lý tác ý” ạ. Có những tác ý ung nhọt, mũi tên, người lạ .. …
Con kính tri ân thầy chỉ dạy 🙏
ĐÁP
Trước hết, chúng ta cần hiểu rõ bản chất của yếu tố này. Đây chính là cách quý vị khéo léo dẫn dắt tư duy của mình nhìn thẳng vào bản chất thật của mọi sự vật, hiện tượng. Bản chất thật đó là tính chất vô thường, khổ não và không có cái tôi cố định. Khi quý vị nhìn thế giới và chính mình bằng lăng kính đúng đắn này, tâm tham ái và chấp thủ sẽ tự động rơi rụng.
Còn những hình tượng mà quý vị đang bị rối, thực ra chỉ là những công cụ trực quan được ví von để giúp hành giả dễ dàng hình dung và bóc tách sự dính mắc vào năm thành phần của thân tâm này, cụ thể là:
Tác ý như một cái ung nhọt
Một cái ung nhọt trên cơ thể thì luôn căng nhức, chứa đầy mủ máu, hôi hám và có thể vỡ ra gây đau đớn bất cứ lúc nào. Khi quý vị quán sát thân thể này, hoặc các cảm thọ này giống như một cái ung nhọt, quý vị sẽ thấy rõ bản chất bất tịnh, đáng nhàm chán và đầy bất trắc của nó. Cách nhìn này giúp bẻ gãy ảo tưởng rằng thân thể này là đẹp đẽ, là trường tồn, là nơi chứa đựng hạnh phúc thực sự.
Tác ý như một mũi tên
Mũi tên khi cắm vào da thịt sẽ gây ra sự đau đớn nhức nhối, âm ỉ và vô cùng khó chịu. Các cảm thọ đau khổ trên thân, hoặc những nỗi buồn khổ trong tâm thức hằng ngày chính là những mũi tên đang găm vào quý vị. Khi nhìn nhận đau khổ như một mũi tên, quý vị sẽ không oán trách, không đồng hóa mình với cơn đau, mà chỉ có một tâm thế duy nhất là tìm cách rút mũi tên đó ra bằng sự chánh niệm tỉnh giác, không nuôi dưỡng thêm sự sân hận.
Tác ý như một người lạ
Người lạ là người không có máu mủ ruột rà, quý vị không thể ra lệnh, không thể bắt họ phải làm theo ý mình, và họ có thể bỏ đi hoặc thay đổi bất cứ lúc nào. Thân thể và tâm thức này cũng y như vậy. Quý vị muốn nó trẻ mãi nhưng nó vẫn già, quý vị muốn nó khỏe nhưng nó vẫn bệnh. Khi quý vị nhìn năm thành phần này giống như một người lạ đang ở nhờ, quý vị sẽ buông bỏ được ảo tưởng về quyền sở hữu, không còn chấp chặt đây là tôi, là của tôi hay là tự ngã của tôi nữa.
Tôi muốn quý vị lưu ý, đừng biến những hình ảnh này thành một đống lý thuyết khô khan rồi ngồi suy ngẫm cho rối trí. Trong thực tế tu tập hằng ngày:
Khi thân thể này đau nhức, quý vị hãy nhìn cơn đau đó như mũi tên.
Khi tâm quý vị khởi lên sự dính mắc, yêu thích vẻ bề ngoài, hãy nhìn nó như cái ung nhọt bọc đường.
Khi quý vị không thể điều khiển được cảm xúc hay bệnh tật của mình, hãy mỉm cười nhận ra nó chỉ là một người lạ xa xích.
Cách thực hành linh hoạt và thực tế này sẽ giúp tâm quý vị luôn an trú vào sự thật, mở rộng con đường tiến vào thánh quả.
Sãdhu Sãdhu Sãdhu!
CÂU HỎI 80 – CHỦ ĐỀ TU TẬP
HỎI
Thưa thầy.
Khi thiền được 1 lúc cảm giác tai của con ù ù, âm thanh này con không biết tả sao, kiểu như bước vào 1 nơi thanh vắng không tiếng động nhưng vẫn có âm thanh yên ắng.
Con nhận biết có các hình ảnh xuất hiện, có lúc con thấy rõ, có lúc mờ mờ, có lúc con chỉ biết là có hình ảnh. Tốc độ xuất hiện liên tục, lúc thì thi thoảng, lúc có, lúc không.
Ngày trước con rất khoái xem các thể loại phim kinh dị nên con phân vân có phải đó là 1 phần lý do
Con kính nhờ thầy chỉ giúp khi gặp hiện tượng vậy thì con nên làm gì ạ vì con thấy bản thân đang thiên nhiều về việc quan sát các hình ảnh đó hơn là quay về đề mục chính là sự phồng xẹp ạ.
ĐÁP
Những hình ảnh mà quý vị nhìn thấy hoàn toàn không phải là dấu hiệu của sự chứng đắc, cũng không liên quan gì đến tiến trình chứng đạt Sơ quả của các bậc Thánh. Đó đơn thuần là hiện tượng xả kho dữ liệu của tưởng tri (vùng ký ức và sự tưởng tượng). Việc quý vị thích xem phim kinh dị chính là nguyên nhân trực tiếp. Khi quý vị xem những bộ phim đó với tâm lý tập trung, hồi hộp hoặc sợ hãi, hệ thống tâm thức đã âm thầm ghi lại những hình ảnh, ấn tượng mạnh mẽ đó và cất sâu vào kho lưu trữ của tâm.
Bình thường, do cuộc sống bận rộn và tâm trí luôn phải suy nghĩ từ việc này sang việc khác, các hình ảnh này bị che lấp đi. Nhưng khi quý vị ngồi thiền, cơ thể được thả lỏng, các luồng suy nghĩ thô bên ngoài bắt đầu lắng dịu xuống, tâm quý vị trở nên yên tĩnh hơn. Giống như một ly nước bùn để yên thì bùn sẽ lắng xuống và làm lộ ra những cặn bã ở đáy ly, những hình ảnh ký ức cũ kỹ về phim kinh dị lúc này có cơ hội trồi lên bề mặt của tâm thức dưới dạng các hình ảnh kỳ quái.
Khi đối diện với các hình ảnh này, nếu quý vị không thấu suốt chánh pháp, quý vị rất dễ rơi vào hai cái bẫy nguy hiểm: một là sinh tâm sợ hãi, hoảng nốt – hai là sinh tâm tò mò, phân tích, thêu dệt xem nó là điềm báo gì, từ đó biến thiền quán thành thiền tưởng.
Hãy hiểu rằng đó chỉ là những cái bóng của quá khứ, những ảo ảnh do tâm tái hiện lại chứ không có thật. Chúng không thể làm hại được quý vị. Đừng ngồi suy nghĩ xem hình ảnh đó từ đâu, hay nó có ý nghĩa tâm linh gì. Mọi sự suy nghĩ lúc đó đều là phóng dật và tưởng tri điên đảo tưởng.
Hãy đóng vai một người đứng bên đường nhìn dòng xe cộ chạy qua. Khi hình ảnh xuất hiện, quý vị chỉ cần tỉnh táo biết rõ: Có hình ảnh đang sinh khởi. Hãy quán sát xem hình ảnh đó thay đổi và tự biến mất như thế nào. Khi hình ảnh kỳ quái hiện ra, quý vị hãy quay lại nhìn xem tâm mình có đang sợ hãi, có đang hồi hộp hay khó chịu không. Nếu có tâm sợ hãi, hãy chánh niệm ghi nhận đang có tâm sợ hãi. Khi quý vị chỉ nhìn mà không can thiệp, cả hình ảnh lẫn nỗi sợ sẽ tự động sinh lên rồi tự động diệt đi theo đúng quy luật vô thường. Những gì quý vị đang trải qua chỉ là một chặng dọn dẹp rác thải ký ức tất yếu của tâm thức trên lộ trình tu tập. Quý vị hãy tiếp tục giữ tâm thả lỏng, duy trì sự tỉnh giác khít khao để nhìn xuyên qua các ảo ảnh đó, thấy được bản chất sinh diệt của chúng.
Sãdhu Sãdhu Sãdhu!