Kính bạch quý vị,
Hôm nay tôi xin được trình bày với quý vị về một nhân vật khiến bất cứ ai nghiên cứu Tam Tạng Pali cũng phải căm phẫn – Devadatta (Đề-bà-đạt-đa) – kẻ đã phạm ba trong năm tội Anantariya-kamma (Vô gián nghiệp), kẻ đã cố gắng sát hại Đức Phật, phá hoại Tăng đoàn, và dùng “từ bi giả tạo” để lừa gối chúng sinh.
Đây không chỉ là chuyện cổ xưa. Đây chính là tấm gương cảnh tỉnh cho thời đại chúng ta – khi ma tăng, tà sư đội lốt tu hành xuất hiện khắp nơi!
🔴 XUẤT THÂN VÀ BẢN CHẤT CỦA DEVADATTA
Theo Tam Tạng Pali, Devadatta là con của vua Suppabuddha, em họ của Đức Phật Gotama, và là anh em ruột thịt của Tôn giả Ānanda.
Hắn xuất gia theo Phật, nhưng không phải vì muốn đạt Nibbāna (Niết-bàn). Các kinh điển ghi rõ: Hắn xuất gia vì lābha-sakkāra-siloka (lợi dưỡng, cung kính, danh tiếng).
Trong Cullavagga (Tiểu Phẩm) thuộc Vinaya Pitaka (Luật Tạng), Đức Phật nói rõ về Devadatta:
“Devadatta bị lābha-sakkāra (lợi dưỡng và danh vọng) làm hư hoại. Giống như cây chuối kết trái thì chết, giống như cây tre kết hoa thì chết, giống như con la khi thụ thai thì chết – Devadatta bị lợi dưỡng và danh vọng làm hư hoại hoàn toàn.”
Quý vị thấy không? Ngay từ gốc rễ, hắn đã sai lầm – xuất gia không vì Pháp, mà vì tham!
🔴 II. TỘI ÁC THỨ NHẤT – XÚI GIỤC SÁT PHỤ
Tội ác đầu tiên của Devadatta không trực tiếp do hắn gây ra, nhưng hắn chính là kẻ xúi giục.
Theo Sāmaññaphala Sutta (Kinh Sa-môn Quả), hoàng tử Ajātasattu (A-xà-thế) thường đến hỏi Phật về Sa-môn quả. Nhưng Devadatta đã lợi dụng mối quan hệ với hoàng tử trẻ tuổi này, xúi giục:
“Cha ngài – vua Bimbisāra (Tần-bà-sa-la) – đã già yếu. Ngài còn trẻ, nên làm vua ngay bây giờ. Ta cũng trẻ, ta sẽ lãnh đạo Saṅgha (Tăng đoàn) thay cho Gotama đã già.”
Ajātasattu nghe theo, giam cha và để cha chết đói – phạm tội Mātughāta (sát mẫu) hoặc Pituguāta (sát phụ) – một trong năm Anantariya-kamma!
Quý vị thấy rõ bộ mặt của hắn chưa? Hắn không chỉ muốn quyền lực, hắn còn sẵn sàng xúi người khác phạm tội nghịch để đạt mục đích!
🔴 TỘI ÁC THỨ HAI – ÂM MƯU SÁT HẠI ĐỨC PHẬT
1. Sai Sát Thủ Ám Sát
Khi đã có Ajātasattu làm vua và ủng hộ, Devadatta bắt đầu âm mưu giết Phật. Theo Cullavagga, hắn đến gặp vua A-xà-thế và nói:
“Tâu đại vương, Sa-môn Gotama đã quá già, không còn phù hợp lãnh đạo Tăng đoàn. Xin đại vương hãy sai người… loại bỏ ngài.”
Vua A-xà-thế – vốn đã phạm tội giết cha nên tâm loạn – đồng ý. Hắn sai:
- Một tên sát thủ đi giết Phật
- Hai tên khác đi giết tên thứ nhất (để diệt khẩu)
- Bốn tên nữa đi giết hai tên kia
- Tám tên đi giết bốn tên…
Kế hoạch hoàn hảo để không ai biết chủ mưu!
Nhưng khi các sát thủ gặp Phật, thấy đức hạnh của Ngài, nghe Pháp, tất cả đều xả bỏ đao kiếm, quy y và xin xuất gia!
Âm mưu thất bại!
2. Tự Tay Lăn Đá Giết Phật – Tội Lohituppāda
Thất bại rồi, Devadatta quyết định tự tay thực hiện!
Trong Cullavagga ghi rõ: Một ngày kia, khi Đức Phật đang đi kinh hành trên sườn núi Gijjhakūṭa (Kỳ-xà-quật), Devadatta trèo lên đỉnh núi, đẩy một tảng đá lớn xuống nhằm vào Phật!
May thay, tảng đá trúng một tảng đá khác, vỡ ra, nhưng có mảnh đá nhọn văng trúng chân Phật, làm chảy máu!
Đây là tội Lohituppāda (xuất Phật thân huyết) – một trong năm Anantariya-kamma! Kẻ phạm tội này chắc chắn đọa vào Avīci Niraya (Địa ngục Vô gián) trong một kiếp!
Quý vị hãy tưởng tượng – một kẻ mặc y ca-sa, tự xưng đệ tử Phật, đứng trên núi ném đá giết thầy mình! Đó là hình ảnh của tội ác tột cùng!
3. Thả Voi Say Rượu – Nālāgiri
Chưa dừng lại! Theo Udāna (Phật Tự Thuyết), Devadatta còn huấn luyện con voi hung dữ tên Nālāgiri, cho uống rượu đến say, rồi thả ra khi Phật đi qua!
Con voi say hung hãn, ào ào lao vào đám đông. Người dân hoảng loạn chạy tán loạn. Nhiều người bị chà đạp, bị thương, có người chết!
Quý vị thấy không? Hắn không chỉ muốn giết Phật, hắn còn hoàn toàn bất chấp mạng người vô tội!
Nhưng Đức Phật đã dùng Mettā (từ tâm), khiến con voi hung dữ kia quỳ xuống, hiền lành.
🔴 TỘI ÁC THỨ BA – PHÁ HÒA HỢP TĂNG (SAṄGHABHEDA)
Đây là tội ác tinh vi và nguy hiểm nhất của Devadatta!
1. Đòi Quyền Lãnh Đạo Tăng Đoàn
Theo Cullavagga, một hôm Devadatta táo tợn đến trước Phật, thưa:
“Bạch Thế Tôn, Ngài đã già yếu rồi. Xin Ngài hãy giao Saṅgha (Tăng đoàn) cho con lãnh đạo, còn Ngài an dưỡng thôi!”
Đức Phật nghiêm khắc từ chối:
“Này Devadatta, Ta còn không giao Saṅgha cho Sāriputta (Xá-lợi-phất) hay Moggallāna (Mục-kiền-liên), huống chi ngươi – kẻ đáng khinh bỉ như nước miếng nhổ ra!”
Câu này như roi quất vào mặt hắn! Từ đó, hắn quyết tâm tạo ra Tăng đoàn riêng, chia rẽ Saṅgha!
2. Năm Điều Giả Đạo Đức – Pañca Vaṭṭhūni
Và đây quý vị, đây mới chính là thủ đoạn xảo quyệt, giả dối, ác độc tột cùng!
Devadatta công bố “Năm điều thanh tịnh” (Pañca Vaṭṭhūni):
- Āraññika-vaṭṭa – Trọn đời phải sống trong rừng (không được ở tịnh xá)
- Piṇḍapātika-vaṭṭa – Chỉ được khất thực (không nhận thỉnh thực)
- Paṁsukūlika-vaṭṭa – Chỉ mặc y phấn tảo (không nhận y cúng dường)
- Rukkhamūlika-vaṭṭa – Chỉ ngồi dưới gốc cây (không ở nhà)
- Maccha-maṁsa-ppaṭikkhepana – Tuyệt đối không ăn cá thịt
Nghe thì khổ hạnh, thanh tịnh phải không quý vị?
NHƯNG ĐÓ LÀ TÀ KIẾN! LÀ GIẢ ĐẠO! LÀ ÁC ĐỘC!
3. Mổ Xẻ Thủ Đoạn “Từ Bi Giả”
Tôi phải phân tích thật kỹ cho quý vị thấy độc ác của hắn:
Thứ nhất – Trái với lời Phật dạy về Majjhimā Paṭipadā (Trung Đạo):
Đức Phật đã từng tu khổ hạnh sáu năm, nhịn ăn đến gần chết, và kết luận trong Dhammacakkappavattana Sutta (Kinh Chuyển Pháp Luân):
“Có hai cực đoan mà người xuất gia không nên theo: (1) Đắm chìm trong khoái lạc và (2) tự hành xác khổ hạnh. Như Lai tránh cả hai, chứng ngộ con đường Trung Đạo…”
Nhưng Devadatta lại đề xướng khổ hạnh cực đoan – trái ngược hoàn toàn với lời Phật dạy!
Thứ hai – Tạo hình tượng “thánh nhân cao hơn Phật”:
Hắn muốn nói với đại chúng:
“Các ngươi xem! Ta sống trong rừng, chỉ ăn khất thực, mặc y vụn, ngủ dưới gốc cây, ăn chay hoàn toàn. Còn Gotama? Ngài cho phép đệ tử ở tịnh xá do vua quan cúng, nhận thỉnh thực, mặc y đẹp, ăn cả thịt cá. Ai thanh tịnh hơn? Ta hay Gotama?”
Đây là thủ đoạn bôi nhọ Phật, tạo hình tượng “ta cao thượng hơn Đạo Sư”!
Thứ ba – Lợi dụng tâm lý ngây thơ:
Nhiều tỳ-kheo trẻ, mới xuất gia, chưa hiểu sâu Dhamma (Pháp), nghe hắn nói nghĩ rằng:
“Phải rồi! Xuất gia mà ở nhà sang, ăn ngon, mặc đẹp, thế có phải tu đâu? Devadatta nói đúng!”
Và năm trăm tỳ-kheo trẻ đã bỏ Phật theo hắn!
Thứ tư – Đặc biệt về việc ăn chay:
Quý vị cần hiểu: Trong thời Phật, xuất gia sống bằng piṇḍapāta (khất thực). Họ đi khất thực, nhà nào cho gì ăn nấy, không được chọn lựa.
Đức Phật chỉ cấm ba loại thịt trong Jīvaka Sutta:
- Diṭṭha – Tự mắt thấy giết vì mình
- Suta – Nghe nói giết vì mình
- Parisaṅkita – Nghi ngờ giết vì mình
Ngoài ba trường hợp đó, ăn thịt không phạm tội sát sinh!
Nhưng Devadatta bắt phải ăn chay hoàn toàn, không phải vì từ bi, mà vì:
- Tạo sự khác biệt với Phật
- Phô trương đạo đức
- Lôi kéo người ngây thơ
Đây là “từ bi giả tạo” – không xuất phát từ Mettā-Karuṇā (từ-bi), mà từ māna (ngã mạn) và issā (đố kỵ)!
4. Chính Thức Saṅghabheda – Tội Phá Hòa Hợp Tăng
Với năm điều tà kiến này, hắn dẫn năm trăm tỳ-kheo đến Gayāsīsa (núi Gaya), lập Tăng đoàn riêng, tách khỏi Phật!
Đây chính thức là tội Saṅghabheda – Phá Hòa Hợp Tăng – một trong năm Anantariya-kamma!
Theo Cullavagga, đây là tội cực nặng, quả báo đọa Avīci Niraya một kiếp!
May thay, Tôn giả Sāriputta và Moggallāna đến thuyết Pháp, cứu năm trăm tỳ-kheo trở về!
🔴 HẬU QUẢ NGHIỆP BÁO – ĐẤT NỨT NUỐT SỐNG
Theo Cullavagga, sau khi phạm ba tội Anantariya-kamma, Devadatta mắc bệnh nặng.
Gần chết, hắn hối hận, muốn gặp Phật để sám hối. Nhưng khi đang trên đường đến Jetavana (Kỳ Viên), đất nứt toác, lửa từ Avīci (Địa ngục Vô gián) phun lên, nuốt chửng hắn!
Hắn đọa thẳng vào Avīci Niraya, phải chịu khổ trong một kappa (kiếp)!
Trong Tam Tạng Pali không có chuyện Phật thọ ký hắn sẽ thành Phật! Đó là thêm thắt của Đại thừa sau này!
Theo kinh điển Theravada, Devadatta chắc chắn phải chịu quả báo đầy đủ trong Địa ngục!
🔴 BÀI HỌC CHO THỜI ĐẠI – CẢNH GIÁC MA TĂNG
Quý vị ơi, câu chuyện Devadatta không phải chuyện cổ! Nó đang lặp lại hôm nay, khi có những kẻ:
1. Dấu Hiệu Nhận Biết Ma Tăng
Họ lợi dụng tôn giáo vì lābha-sakkāra (lợi dưỡng-danh vọng):
- Không tu để đạt Nibbāna
- “Tu” để có tiền, có quyền, có địa vị
- Xây chùa lớn, xe sang, sống xa hoa
Họ dùng “đạo đức giả” để lừa gạt:
- Phô trương khổ hạnh
- Khoe ăn chay, lễ lạy nhiều
- Tự xưng “thanh tịnh hơn người khác”
Họ tạo sự phân biệt:
- Bảo “pháp ta đúng, pháp người khác sai”
- Chia Phật giáo thành phái này phái kia
- Công kích các Tăng Ni khác
Họ vi phạm Vinaya (Giới luật):
- Phá Pārājika (Ba-la-di)
- Sống buông lung
- Lợi dụng tín đồ
2. Bảo Vệ Sāsana (Chánh Pháp)
Khi gặp ma tăng, giả tu, chúng ta phải:
✦ Không nể nang, phải tố giác! Đó là bảo vệ Dhamma-Vinaya!
✦ Báo cho Giáo hội Phật giáo, để xử lý theo Saṅgha-kamma (Tăng sự)!
✦ Cảnh báo người khác để họ không bị lừa!
✦ Nếu phạm pháp luật (lừa đảo, xâm hại…), báo công an!
Im lặng trước tội ác là đồng lõa với tội ác!
🟡 LỜI KẾT
Kính bạch quý vị,
Devadatta là bài học xương máu về:
- Nguy hiểm của lābha-sakkāra (lợi-danh)
- Độc hại của māna-issā (ngã mạn-đố kỵ)
- Thủ đoạn của “từ bi giả tạo”
- Hậu quả của Anantariya-kamma
Nguyện quý vị:
Tu đúng Majjhimā Paṭipadā (Trung Đạo) Chánh Pháp Nguyên Thủy Theravada .
Giữ gìn Sīla (Giới)
Phát triển Paññā (Tuệ)
Bảo vệ Sāsana (Chánh Pháp)
Hướng đến Nibbāna (Niết-bàn)!
Namo Tassa Bhagavato Arahato Sammāsambuddhassa!
(Kính lễ Đức Thế Tôn, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác!)
– KHẢI TUỆ QUANG –
